الشيخ السبحاني
95
قرآن و اسرار آفرينش (تفسير سوره رعد) (فارسى)
تغيير سرعت ، اجازه مىدهد كه به تدريج دور موتور زياد شود . نيروى احتراق بنزين در موتور و نيروى برق كه موجب گردش آب ميوهگيرى و چرخ گوشت مىشوند كار محرك ، و بار و مسافر و وزن اتوبوس ، ميوه يا گوشتى كه به داخل چرخها فرستاده مىشوند كار مقاوم نام دارند . با شرح موارد بالا اكنون تعريف چرخ لنگر از كتب درسى : « چرخ لنگر يا چرخ طيار ، چرخ سنگينى است كه بر روى محور ماشينهاى با حركت دورانى نصب مىكنند تا سرعت ماشين را تنظيم كند . مىدانيم براى آن كه كارهاى محرك و مقاوم برابر باشند ، هنگامىكه كار محرك زيادتر از كار مقاوم باشد چرخ طيار ، اضافه كار را به صورت انرژى جنبشى در خود ذخيره مىكند و هنگامى كه كار مقاوم از كار محرك بيشتر شود اين انرژى ذخيره شده را پس مىدهد و بدين ترتيب مانع از اين مىشود كه سرعت ماشين تغييرات شديد پيدا كند » . 5 . چه عاملى موجب تغيير سرعت در كرهء زمين و ايجاد لرزه در آن مىشود ؟ آن چه موجب تغيير سرعت زمين مىشود ؛ يعنى سرعت 461 متر را كم يا زياد مىسازد چيست ؟ خوشبختانه اين عامل براى انسان مجهول نيست و همگان آن را احساس نمودهاند . اين ، عامل مهم طوفانهاى روى كره زمين است : در روزهاى طوفانى وقتى كه باد از روبهرو با شما مواجه مىشود ملاحظه مىكنيد كه مقاومت هوا حركت شما را به جلو ، كند نموده و مانع عبور آزاد شماست ، عين همين مقاومت را طوفان در برخورد با ساختمانها ، درختان جنگل و كوههاى مسير خود به وجود آورده و در سرعت 461 متر در ثانيه زمين اخلال مىنمايد . اكنون فرض كنيد در يك منطقهء كوهستانى استوا ، مانند كشور كنيا در آفريقا و كشور اكوادر در آمريكا جنوبى و جزيرهء سوماترا در مجمع الجزاير اندونزى - / كه كوهستان به شكل ديوارهاى عظيمى در سراسر آن مناطق كشيده شده - / فقط